Giá diesel tăng hơn 3%, nguồn cung toàn cầu chịu sức ép
Theo ghi nhận của Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), giá dầu diesel ít lưu huỳnh trong phiên ngày 23/9 đã tăng 3,13%, lên mức 1.417 USD/tấn.
Giá dầu diesel tăng trong bối cảnh thị trường Mỹ tiếp tục chịu áp lực từ mức tồn kho thấp, đặc biệt khi nguồn cung diesel chưa theo kịp nhu cầu. Tồn kho diesel của Mỹ hiện ở mức khoảng 96,5 triệu thùng, thấp hơn 12-15% so với mức trung bình 5 năm. Trong khi đó, tồn kho dầu thô lại tăng khoảng 3 triệu thùng, cho thấy áp lực trên thị trường hiện tập trung nhiều hơn ở khâu sản phẩm lọc dầu thay vì nguồn cung dầu thô.
Mức giá và biên lợi nhuận cao tiếp tục thúc đẩy các nhà máy lọc dầu Mỹ tăng sản xuất diesel. Sản lượng diesel đạt khoảng 5,04 triệu thùng/ngày, cao hơn mức trung bình 5 năm là 4,61 triệu thùng/ngày, trong khi xuất khẩu diesel trong tháng 9 đạt trung bình khoảng 1,63 triệu thùng/ngày.
Biên lợi nhuận lọc dầu diesel tại Vịnh Mexico so với WTI cũng lên tới 103,19 USD/thùng, tăng 224% so với cùng kỳ, đưa diesel trở thành một trong những sản phẩm có lợi nhuận cao nhất đối với các nhà máy lọc dầu.
Tuy nhiên, việc sản lượng tăng vẫn đi kèm xuất khẩu lớn khiến nguồn cung bổ sung chưa đủ nhanh để đưa tồn kho diesel trở lại mức bình thường.
Trên thị trường quốc tế, áp lực nguồn cung còn gia tăng khi chi phí vận tải qua Trung Đông tăng mạnh do hoạt động qua eo biển Hormuz bị hạn chế. Các nhà xuất khẩu phải sử dụng đường ống, chuyển tải giữa tàu và các tuyến thay thế, khiến chi phí đưa dầu tới châu Á tăng cao. Dù các phương án này giúp duy trì một phần dòng dầu, chi phí logistics cao vẫn góp phần duy trì mặt bằng giá nhiên liệu ở mức cao và tạo áp lực lên giá diesel.
Trong bối cảnh nguồn cung quốc tế vốn đã chịu sức ép, việc Mỹ cân nhắc hạn chế xuất khẩu diesel có thể tạo thêm rủi ro cho thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cảnh báo việc cấm xuất khẩu có thể phản tác dụng khi lượng diesel bị giữ lại trong nước có thể khiến tồn kho tăng nhanh, buộc các nhà máy lọc dầu giảm công suất và kéo theo sản lượng xăng, diesel và nhiên liệu máy bay giảm.
Theo một số nguồn tin nước ngoài, trong kịch bản cấm hoàn toàn, công suất lọc dầu Mỹ có thể phải giảm khoảng 1,9 triệu thùng/ngày, tương đương khoảng 12% tổng công suất. Khi đó, dù mục tiêu ban đầu là tăng nguồn cung diesel tại Mỹ, thị trường quốc tế lại có nguy cơ mất đi một nguồn cung diesel lớn.
Tại châu Âu, giá diesel cao cũng đang thúc đẩy các nước nới lỏng một số quy định nhằm tăng khả năng cung ứng nhiên liệu. Pháp cho phép tiếp tục bán diesel tiêu chuẩn mùa hè đến ngày 15/11, trong khi một số đề xuất hướng tới nâng tỷ lệ pha nhiên liệu sinh học từ B7 lên khoảng 10%. Các biện pháp này cho thấy thị trường châu Âu đang phải tăng tính linh hoạt về nguồn cung trong bối cảnh giá diesel duy trì ở mức cao.
Theo ông Đỗ Xuân Quý, Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Giao dịch hàng hóa 3D (TVKD số 072 của MXV), các yếu tố cơ bản vẫn đang cho thấy thị trường diesel chịu áp lực nguồn cung đáng kể. Đáng chú ý, chênh lệch giá Gasoil châu Âu so với dầu Brent đã tăng lên khoảng 95 USD/thùng, mức cao kỷ lục, phản ánh tình trạng thắt chặt của thị trường sản phẩm chưng cất.
Theo ông, thị trường cần đặc biệt theo dõi diễn biến nguồn cung diesel tại châu Âu, tình hình Trung Đông, xuất khẩu nhiên liệu của Mỹ và giá dầu Brent. “Trong ngắn hạn, giá có thể tiếp tục rung lắc hoặc điều chỉnh, nhưng xu hướng nền vẫn được hỗ trợ bởi tình trạng thiếu hụt nguồn cung diesel toàn cầu và mức tồn kho thấp tại châu Âu. Về kỹ thuật, vùng 1.420 USD/tấn được xem là ngưỡng hỗ trợ đáng chú ý đối với giá mặt hàng này”, ông Quý nhận định.
Cao su tăng giá 3 phiên liên tiếp, đạt mốc 2.470 USD/tấn
Kết phiên hôm qua, giá cao su TSR20 tăng 2,7% lên 2.470 USD/tấn – mức cao nhất trong tuần. Đà tăng của TSR20 chủ yếu được hỗ trợ bởi giá dầu, nhu cầu từ Trung Quốc tăng và lo ngại thiếu hụt nguồn cung.
Về phía cầu, tại Trung Quốc, các nhà máy lốp xe tranh thủ thu mua nguyên liệu trước kỳ nghỉ lễ Quốc Khánh gộp với Trung thu đầu tháng 10 tới đẩy giá cao su tăng ngắn hạn, mặc dù tỷ lệ vận hành thực tế của ngành lốp xe vẫn được đánh giá ở mức thấp do biên lợi nhuận mỏng.
Diễn biến tồn kho cũng hỗ trợ xu hướng tăng giá. Tính đến ngày 20/9 tồn kho cao su tự nhiên tại Thanh Đảo bao gồm cả ngoại kho và kho thương mại là 585.400 tấn, giảm 17.800 tấn, tương đương 2,96% so với kỳ trước.
Bất ổn địa chính trị đẩy giá dầu thô tăng, qua đó làm gia tăng chi phí và gây sức ép lên hoạt động của các tổ hợp hóa dầu, trực tiếp gây thiếu hụt butadiene – nguyên liệu đầu vào quan trọng của cao su tổng hợp. Trước áp lực chi phí, các doanh nghiệp hạ nguồn buộc phải chuyển sang sử dụng cao su tự nhiên để thay thế, qua đó thúc đẩy thêm nhu cầu đối với cao su TSR20.
Về trung và dài hạn, rủi ro địa chính trị còn thúc đẩy các quốc gia tăng cường an ninh nguồn cung nguyên liệu chiến lược, trong đó cao su tự nhiên có vai trò quan trọng trong một số ứng dụng quốc phòng, tạo thêm lực cầu bên cạnh nhu cầu công nghiệp truyền thống.
Về nguồn cung, thời tiết diễn ra bất thường khiến nguồn cung quan trọng từ các nước Đông Nam Á bị suy giảm. Mưa nhiều trong tháng 2, tháng 7 và tháng 8 trong khi khô hạn trong tháng 5 và tháng 6 do hiện tượng El Niño, cùng với năng lực sản xuất đang thu hẹp do cây già cỗi đã làm hạn chế đáng kể khả năng cung ứng nguyên liệu thô và sản xuất.
Theo tính toán của MXV dựa trên số liệu Hải Quan các nước, lượng xuất khẩu cao su của Thái Lan, Indonesia và Việt Nam trong 7 tháng đầu năm đã giảm hơn gần 15% so với cùng kỳ năm ngoái, dừng ở mức gần 3 triệu tấn. Diễn biến này cũng đã phản ánh vào dự báo của Hiệp hội Các nước sản xuất cao su thiên nhiên, cụ thể sản lượng cao su thiên nhiên toàn cầu năm 2026 đạt 15,32 triệu tấn trong khi tiêu thụ ở mức 15,6 triệu tấn, tương ứng mức thiếu hụt 280.000 tấn trong cả năm.
Về yếu tố thị trường tài chính, Sở OSE nghỉ giao dịch trong tuần lễ Bạc khiến giá giao dịch trên Sở SHFE và SGX tạm là cơ sở tham chiếu chính của thị trường cao su khu vực, trong khi diễn biến USD/JPY sau các quyết định tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm của Fed và BOJ tiếp tục chi phối dòng tiền và giá quy đổi. Đồng USD duy trì tương đối mạnh trong khi JPY chịu áp lực giảm giá, do đó khi Sở OSE mở cửa trở lại, phản ứng của đồng Yên cùng chênh lệch giá giữa các sở sẽ là những biến số quan trọng đối với hướng giá cao su.
Tại thị trường trong nước ngày 24/9, giá mủ cao su tiếp tục đi ngang so với hôm trước trong bối cảnh thời tiết mưa nhiều làm gián đoạn việc cạo mủ, với giá mủ nước tại Bình Phước dao động 535–550 đồng/độ và mủ chén đạt 26.000–27.000 đồng/kg.
Trong khi đó, giá thu mua của các doanh nghiệp cũng tạm chững lại, ghi nhận ở mức 530–540 đồng/độ đối với mủ nước tại Cao su Bình Long và 18.100 đồng/kg đối với mủ chén tại Cao su Bà Rịa. Về xuất khẩu, giá cao su SVR10 tuần 9/9–15/9 tăng khoảng 30 USD/tấn, chạm mốc 2.286 USD/tấn.
Theo MXV.
